Ulicom Ilije Ognjanovića prolazili ste mnogo puta. To je ona ulica u koju se spustite stepenicama kada prođete pored “Bazara” i bioskopa “Arena“. A znate li ko je bio Ilija Ognjanović. E, DOTKOM će vam ukratko ispričati nešto o tom znamenitom Novosađaninu iz XIX veka.

Ilija-Ognjanović-Abukazem

Ilija Ognjanović je rođen 30. aprila po starom (julijanskom) kalendaru, to jest 12. maja 1845. godine u Novom Sadu.
Potiče iz stare novosadske porodice. Osnovnu školu je pohađao u Sremskoj Kamenici i Novom Sadu. Posle toga se upisuje u nemačku graničarsku građansku školu u Petrovaradinu. Nižu gimnaziju uči u Novom Sadu, a višu u Sremskim Karlovcima, Pečuju i Budimpešti gde je i maturirao 1867. godine. Iste godine upisuje medicinu u Budimpešti a studije završava u Beču pet godina kasnije. Hirurgiju specijalizuje 1873. godine.
Potom se vraća u Novi Sad gde započinje lekarsku praksu, istovremeno biva lični lekar Marije Trandafil. Od 1875. godine pa sve do smrti radi je kao “sreski fizik slobodnog kraljevskog grada Novog Sada“, a od 1888. je i upravnik Porođajnog odeljenja novosadske bolnice.

Ilija Ognjanović je bio vrlo svestran čovek. Osim medicine jako ga je interesovalo pisanje i poezija. Već u svojoj šesnaestoj godini izdavao je i uređivao rukopisni list “Zolja“, a samo godinu dana kasnije i list ” Đački venac“. Pored brojnih članaka u prozi i stihu u tadašnjim časopisima, pisao je i medicinske i naučne članke.

Ilija-Ognjanovic-Abukazem-DjACKI-DNEVNIK-1862-1863

Njegovo poznanstvo sa Jovanom Jovanovićem Zmajem imalo je presudan značaj za njegov život i rad. Bio je njegov glavni pomagač i saradnik pri uređivanju listova “Zmaj“, “ Žiža” i ” Starmali“. Obnovio je Zmajev “Javor” i radio je na popularnoj medicinskoj književnosti. Zmaj mu je i prilepio nadimak Abukazem. Za života je bio član Književnog odeljenja Matice srpske, član Eparhijske uprave bačke, dopisni član Srpskog učenog društva, a od 1892. godine bio je i počasni član Srpske kraljevske Akademije nauka i umetnosti.

Bio je dosta bolešljiv i imao je problema sa srcem, a poslednje tri godine života bolovao je od dijabetesa, koji je tada bio neizlečiv. Umro je 8. (21.) avgusta 1900. godine u Budimu, u sanatorijumu dr Jendrašeka, u 55.-oj godini života. Prenet je u Novi Sad, opelo je održano u Pravoslavnoj sabornoj crkvi dva dana kasnije, a sahranjen je na Almaškom groblju

 Iza njega su ostala razna brojna književna i medicinska naučna dela od kojih su najpoznatija ” Imena bolesti što smrt mogu da nanesu” u kojoj je sve činjenice o tada poznatim bolestima preveo na srpski, mađarski i nemački jezik, kao i knjigu “Zanimljive priče i beleške iz života znamenitih Srba“. Poznato je i njegovih pet manjih knjiga pod naslovom “Šala i satira kod Abukazema” kao i “Đački dnevnik 1862-1863“.

zanimljive-priče

izvor : “Brevijar ulica Novog Sada“, Jovana Mirosavljevića.